ISO 22000 Gıda Güvenliği Yönetim Sistemi nedir?

"ISO 22000:2005 Gıda Güvenliği Yönetim Sistemi - Gıda zincirinde tüm kuruluşlar için şartlar”, Uluslararası Standartlar Organizasyonu (ISO) tarafından geliştirilmiştir. ISO 22000:2005 Gıda Güvenliği Yönetim Sistemi, paketleme firmaları dahil "tarladan sofraya" gıda zincirindeki tüm kuruluşları kapsar.

ISO 22000:2005, çeşitli ülkelerde yayınlanmış olan HACCP (Hazard Analysis and Critical Control Points) standartlarını tek bir çerçevede toplamak amacıyla geliştirilmiştir, HACCP Gıda Güvenliği Sistemi şartlarını, prensiplerini ve uygulama basamak-larını tamamlar. Gıda zinciri boyunca gıda güvenliğini temin etmek için, etkileşimli iletişim, sistem yönetimi, ön şartlı programlar ve HACCP planları vasıtasıyla gıda güvenliği tehlikelerinin kontrolü ve sürekli iyileştirme ve yönetim sisteminin güncellenmesi dahil kabul görmüş ana unsurları birleştirir.

ISO 22000:2005, gıda zinciri boyunca ilk üretimden başlayarak tüketime kadar gıda güvenliğini sağlamak amacıyla kullanılmakta-dır. Gıda güvenliği konusunda yasal şartların ötesine geçmek isteyen kuruluşlar için şartları tanımlar. ISO 9001:2000 Kalite Yönetim Sistemi ile entegre kurulabilir.

Neden ISO 22000:2005?

• Uluslararası tanınan bir sistem olması nedeniyle ihracat kolaylığı sağlar.
• Tüketicilerin gıda güvenliği ile ilgili taleplerinin karşılanmasını sağlar.
• Gıda israfını ve maliyet kayıplarının azaltılmasını sağlar.
• Çalışma ortamının iyileştirilmesini sağlar.
• Tetkiklerde karşılaşılan sorunların en aza indirilmesini sağlar.
• Ürünlerin geri toplama riskini azaltır.

ISO 22000:2005 kimler içindir?

• Yem üreten kuruluşlar ve çiftçiler.
• Gıda katkı maddeleri üreten kuruluşlar.
• Gıda üreten kuruluşlar.
• Hazır yemek kuruluşları.
• Temizlik ve sanitasyon hizmeti veren kuruluşlar.
• Depolama ve sevkiyat yapan kuruluşlar.
• Gıda ekipmanları üreten kuruluşlar.
• Temizlik kimyasalları üreten kuruluşlar.
• Ambalaj malzemesi üreten kuruluşlar.
• Gıda ile temasta bulunan diğer ürünleri üreten kuruluşlar.

BRC nedir?

Pek çok ülke tarafından kabul gören BRC standardı, gıda güven-liğinin gelişmesine katkıda bulunmak ve uluslararası geçerliliği olan bir yapı meydana getirmek amacıyla İngiliz Perakendeciler Birliği / British Retail Consortium (BRC) tarafından oluşturulmuştur.

BRC standartları 5 farklı başlık altında toplanmıştır.
• BRC – Food Safety Standard (Gıda Güvenliği Standardı)
• BRC – Consumer Products Standard (Tüketim Malları Standardı)
• BRC – Storage and Distribution Standard (Depolama ve Dağıtım standardı)
• BRC – Packaging and Packaging Materials Standard (Ambalajlama ve Ambalaj Malzemeleri Standardı)
• BRC – Technical Standard for Non-Genetically Modified Food Ingredients and Product (Genetik Modifikasyona Uğramamış Ürünler için Teknik Standart)

ISO 9001:2000 standardı ile uyum gösteren BRC standardı, tüketiciyi korurken üretici ve perakendecilerin yasal yükümlülük-lerini yerine getirmelerine yardımcı olarak iç ve dış ticarette rekabet gücünü arttırmaktadır.

IFS nedir?

Çıkış noktası GFSI (Global Food Safety Initiative / Evrensel Gıda Güvenliği İnisiyatifi) olan IFS (International Food Standard / Uluslararası Gıda Standardı) güvenli gıda satışını ve ölçülebilir bir gıda güvenliği sağlamayı amaçlamaktadır. IFS, bu amaç doğrultusunda, İngiliz perakendeciler gibi Avrupalı diğer büyük perakendecilerin de 3. taraf denetime yönelmesi ve Avrupa, Kuzey Amerika ve Avustralya’dan 40 ticari işletmenin bir araya gelmesiyle oluşturulmuştur.

IFS kuruluşları ürettikleri ürünün taşıdığı riske göre düşük risk ve yüksek risk olarak gruplandırırken; asgari şartlar, yüksek standart ve en iyi uygulama olarak 3 farklı seviyede değerlendirir. Kuruluşlarda gerçekleştirilen faaliyetleri, kalite sistemi gereksinim-leri, yönetimin sorumluluğu, kaynak yönetimi, ürünün gerçekleştiril-mesi ve ölçme, analiz ve iyileştirmeler olmak üzere 5 farklı başlık altında inceler.

EUREPGAP nedir?

EUREPGAP; üretim ve tüketimdeki hızlı artışla birlikte büyüyen gıda güvenliği endişesini ortadan kaldırmak amacı ile Avrupa Perakendecileri Ürün Çalışma Grubu / The Euro Retailer Product Working Group (EUREP) tarafından hazırlanan, İyi Tarım Uygulamaları / Good Agriculture Practice (GAP) protokolüdür.

Yaş meyve sebze, kesme çiçek, yeşil kahve, entegre çiftlik yönetimi ve entegre su ürünleri yönetimi olarak 5 farklı alanda belgelendirilmesi yapılan EUREPGAP standartları; HACCP, IPM (Integrated Pest Management) ve ICM (Integrated Crop Management) ilkelerini baz almıştır. Aynı zamanda diğer kalite yönetim sistemleri (ISO 9001, ISO 14001, OHSAS 18001 gibi ) ile de uyum gösteren bu standartlar, iş sağlığı ve güvenliği ile çevre konularını da dikkate alarak güvenli gıda yetiştirmek için ihtiyaç duyulan gereklilikleri belirlemektedir.